{"id":1050,"date":"2026-04-06T16:33:27","date_gmt":"2026-04-06T16:33:27","guid":{"rendered":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/?p=1050"},"modified":"2026-04-07T08:56:56","modified_gmt":"2026-04-07T08:56:56","slug":"akillarin-vahdaniyette-bogulmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/?p=1050","title":{"rendered":"Ak\u0131llar\u0131n Vahdaniyette Bo\u011fulmas\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p>\u0130nsan\u0131n nimet kar\u015f\u0131s\u0131ndaki tavr\u0131n\u0131 ve Besmele\u2019nin k\u00e2inattaki tevhid hakikatini nas\u0131l g\u00f6sterdi\u011fini anlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z<\/p>\n\n\n\n<p>Allah\u2019\u0131n verdi\u011fi nimetlerin bedeli para ya da mal de\u011fil; \u00fc\u00e7 \u015feydir: zikir (Bismillah ile ba\u015flamak), \u015f\u00fck\u00fcr (Elhamd\u00fclillah ile bitirmek) ve fikir (nimetin Ehad ve Samed olan Allah\u2019\u0131n kudret ve rahmet eseri oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmek).<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6r\u00fcnen sebeplere tak\u0131l\u0131p as\u0131l M\u00fcn\u2019im-i Hakiki\u2019yi (b\u00fct\u00fcn nimetleri yaratan ve veren Allah\u2019\u0131) unutmak b\u00fcy\u00fck bir gaflettir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu manada Besmele \u201c\u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck m\u00fchr\u00fc\u201d anlat\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00e2inatta g\u00f6r\u00fclen d\u00fczen ve yard\u0131mla\u015fma Allah ismine; yery\u00fcz\u00fcndeki rahmet ve terbiye Rahman ismine; insan\u0131n kalbindeki \u015fefkat ve merhamet ise Rah\u00eem ismine bakar.<\/p>\n\n\n\n<p>Yani Besmele, \u00e2lemden insana uzanan bir nur hatt\u0131d\u0131r; ar\u015f\u0131 fer\u015fe ba\u011flayan bir tevhid \u015fifresidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Vahidiyet\u2013Ehadiyet dengesi:<\/p>\n\n\n\n<p>Allah\u2019\u0131n birli\u011fi b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131 ku\u015fat\u0131r (Vahidiyet), fakat her bir varl\u0131kta, \u00f6zellikle insanda, b\u00fct\u00fcn isimleriyle \u00f6zel \u015fekilde tecelli eder (Ehadiyet).<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcne\u015f misali\u2026 G\u00fcne\u015f nas\u0131l her parlak \u015feyde aksini g\u00f6sterirse, Allah da her varl\u0131kta isimlerinin m\u00fchr\u00fcn\u00fc g\u00f6sterir.<\/p>\n\n\n\n<p>Besmele de i\u015fte bu Ehadiyet m\u00fchr\u00fcn\u00fc nazara verir; kalbin bo\u011fulmas\u0131n\u0131 \u00f6nler, Z\u00e2t-\u0131 Akdes\u2019i unutturmamay\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n<p>Nimet \u015f\u00fck\u00fcrle; kesret (\u00e7okluk) tevhid ile; k\u00e2inat ise Besmele ile okunur.<\/p>\n\n\n\n<p>Allah\u2019\u0131n birli\u011finin iki farkl\u0131 tecellisi var: V\u00e2hidiyet ve Ehadiyet.<\/p>\n\n\n\n<p>V\u00e2hidiyet: Allah\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131 ku\u015fatan birli\u011fi.<\/p>\n\n\n\n<p>Yani b\u00fct\u00fcn mahl\u00fbkat\u0131 birlikte idare eden, her \u015feyi kapsayan \u0130l\u00e2h\u00ee tasarruf.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00e7ok geni\u015f bir perspektif ister.<\/p>\n\n\n\n<p>Ak\u0131l, bu sonsuz kesret (\u00e7okluk) i\u00e7inde bo\u011fulabilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ehadiyet: Ayn\u0131 Allah\u2019\u0131n, her bir varl\u0131kta, \u00f6zellikle her bir canl\u0131da ve en \u00e7ok da insanda, b\u00fct\u00fcn isimleriyle \u00f6zel ve birebir tecelli etmesi.<\/p>\n\n\n\n<p>Yani \u201cher \u015feyle ilgilenen\u201d de\u011fil sadece, \u201cher bir \u015feyle ayr\u0131 ayr\u0131 ilgilenen\u201d bir Rab.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcne\u015f misali \u015funu anlat\u0131yor: G\u00fcne\u015f b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyay\u0131 ayd\u0131nlat\u0131r (V\u00e2hidiyet).<\/p>\n\n\n\n<p>Ama ayn\u0131 zamanda her bir aynada, her bir parlak cisimde, kendi zat\u0131n\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck bir yans\u0131ma halinde g\u00f6sterir (Ehadiyet).<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00f6ylece g\u00fcne\u015fin varl\u0131\u011f\u0131 unutulmaz.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde Kur\u2019an, Allah\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131 ku\u015fatan birli\u011fini anlat\u0131rken, insan\u0131n akl\u0131 kaybolmas\u0131n diye her bir varl\u0131kta g\u00f6r\u00fcnen \u201c\u00f6zel \u0130l\u00e2h\u00ee m\u00fch\u00fcr\u201d\u00fc de g\u00f6sterir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte buna \u201cSikke-i Ehadiyet\u201d (her \u015feyin bir elden \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren damga, i\u015faret) denir.<\/p>\n\n\n\n<p>Netice:<\/p>\n\n\n\n<p>Kalpler Z\u00e2t-\u0131 Akdes\u2019i (Allah\u2019\u0131n mukaddes zat\u0131n\u0131) unutmas\u0131n, ak\u0131llar kesrette (\u00e7oklukta) da\u011f\u0131lmas\u0131n diye, Kur\u2019an s\u00fcrekli V\u00e2hidiyet i\u00e7inde Ehadiyet m\u00fchr\u00fcn\u00fc nazara verir.<\/p>\n\n\n\n<p>Besmele de bu \u00fc\u00e7l\u00fc m\u00fchr\u00fc (Allah \u2013 Rahman \u2013 Rahim) g\u00f6steren anahtar gibidir.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0131saca: V\u00e2hidiyet K\u00e2inat \u00e7ap\u0131nda birlik. Ehadiyet ise her bir varl\u0131kta \u00f6zel tecelli.<\/p>\n\n\n\n<p>Ve Besmele bu iki hakikati birlikte g\u00f6steren ilah\u00ee imzad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nsan\u0131n nimet kar\u015f\u0131s\u0131ndaki tavr\u0131n\u0131 ve Besmele\u2019nin k\u00e2inattaki tevhid hakikatini nas\u0131l g\u00f6sterdi\u011fini anlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z Allah\u2019\u0131n verdi\u011fi nimetlerin bedeli para ya da mal de\u011fil; \u00fc\u00e7 \u015feydir: zikir&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1053,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1050","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-muhtelif-konular","entry","simple"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1050","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1050"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1050\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1055,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1050\/revisions\/1055"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1053"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}