\u0130lah, Mabud, Tanr\u0131, H\u00fcda, Allah gibi kelimelerin anlam\u0131, s\u00f6zl\u00fck tak\u0131nt\u0131l\u0131 olarak bakarsak darac\u0131k ve tek yap\u0131da olur.<\/p>\n\n\n\n
Halbuki her birisinin \u201ctap\u0131n\u0131lan\u201d anlam\u0131n\u0131n yan\u0131nda birbirinden farkl\u0131 manalar\u0131 da vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Mesela, bir kelime yarat\u0131c\u0131 anlam\u0131na geliyor ama evreni yarat\u0131p sonra bir kenara \u00e7ekilip hi\u00e7bir \u015feye kar\u0131\u015fmayan bir yarat\u0131c\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Bir kelime yer izafe ediyor, ya g\u00f6kleri, ya yerleri veya her ikisini yaratandan ibaret anlam y\u00fckl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n
Mesela Allah kelimesi tercih edildi\u011finde, yarat\u0131p hayat\u0131 veren, hayat bah\u015fetti\u011fi ruha, mesken olarak bedeni, o bedenin devam\u0131 i\u00e7in ihtiya\u00e7lar\u0131 ve muhta\u00e7 olunan zaruri her \u015feyi, r\u0131zk\u0131, havay\u0131, suyu veren gibi s\u0131n\u0131r\u0131 olmayan \u015f\u00fcmull\u00fc bir mana okyanusu kast edilir..<\/p>\n\n\n\n
\u0130hlas suresini belki her g\u00fcn okuyoruz.<\/p>\n\n\n\n
Orada ge\u00e7en Ehad kelimesi i\u00e7in l\u00fcgate baksak bize \u201cbir\u201d manas\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr sadece.<\/p>\n\n\n\n
Bizim evde buzdolab\u0131 var ve sadece 1 adet var. Allah da bir\u2026<\/p>\n\n\n\n
\u0130kisi ayn\u0131 \u015fey mi peki?<\/p>\n\n\n\n
Elbette de\u011fil, bizim evde buzdolab\u0131 var ama kom\u015fuda da var.<\/p>\n\n\n\n
Demek ki yer, zaman ve mahiyet itibariyle bir teklik kast edilmiyor.<\/p>\n\n\n\n
Ayn\u0131 kelimenin ba\u015fka s\u00f6yleni\u015flerine bakal\u0131m. Ehad, vahid, tevhid gibi\u2026<\/p>\n\n\n\n
Hangisi i\u00e7in l\u00fcgate baksan\u0131z \u201cteklik\u201d gibi bir mana ile yetinildi\u011fini g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/p>\n\n\n\n
Peki, nas\u0131l bir teklik bu?<\/p>\n\n\n\n
Halbuki Ehadiyet teklik ama \u201cfarkl\u0131l\u0131kta teklik; vahidiyet de teklik ama \u201cayn\u0131l\u0131kta teklik\u201d demektir.<\/p>\n\n\n\n
Mesela, herkese g\u00f6z verilmi\u015f\u2026<\/p>\n\n\n\n
Herkese verilmi\u015f olmas\u0131 bunun tek elden yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor, bu ayn\u0131 olu\u015fta birliktir ki vahidiyet denilir.<\/p>\n\n\n\n
Ama herkesin g\u00f6z\u00fc birbirinden farkl\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Yani farkl\u0131l\u0131kta da bir birlik s\u00f6z konusudur.<\/p>\n\n\n\n
Ona da Ehadiyet tecellisi denilir.<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u015fte bir \u015feyi b\u00fct\u00fcn zenginli\u011fi ile en geni\u015f \u015fekilde tan\u0131yabilmenin yolu, zengin bir kelime hazinesine sahip olmakla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n
Meseleye ideolojik bir saplant\u0131 ile bak\u0131p da h\u0131zar makinesini elinize al\u0131p do\u011framaya, kesip bi\u00e7ip yontmaya kalk\u0131\u015f\u0131rsan\u0131z, dilinizi g\u00fcd\u00fckle\u015ftirip say\u0131l\u0131 birka\u00e7 y\u00fcz kelime ve onlardan ibaret mana kutucu\u011funa hapsetmi\u015f olursunuz.<\/p>\n\n\n\n
Bu hususta George Orwell\u2019in 1948 adl\u0131 kitab\u0131 g\u00fczel bir \u00f6rnektir. Bir toplumun kulland\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn kelimeleri toplay\u0131p, benzer ne kadar kelime varsa at\u0131yor, kalanlara ise kendileri bir anlam y\u00fckl\u00fcyorlar. B\u00f6ylece toplumu diledikleri bir mankurt s\u00fcr\u00fcs\u00fc haline getiriyorlar. Tavsiye ederim.<\/p>\n\n\n\n
Ayr\u0131ca,..<\/p>\n\n\n\n
Yabanc\u0131 lisan i\u00e7in y\u0131llar\u0131m\u0131z\u0131 veriyoruz,<\/p>\n\n\n\n
\u00d6zel ders alanlar veya kurs g\u00f6renler gibi \u00e7ok az baz\u0131 ki\u015filer hari\u00e7, onu da do\u011fru d\u00fcr\u00fcst \u00f6\u011frenemiyoruz.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6mr\u00fcm\u00fczden bo\u015fa harc\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n
Ne i\u00e7in?<\/p>\n\n\n\n
D\u00fcnyal\u0131k i\u00e7in elbette.<\/p>\n\n\n\n
Gerekli mi gereksiz mi konusu de\u011fil vurgulamak istedi\u011fim.<\/p>\n\n\n\n
Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n \u015fu c\u00fcmlelerini hat\u0131rlayal\u0131m:<\/p>\n\n\n\n
\u201cB\u00fct\u00fcn \u00f6mr\u00fcn\u00fc \u0130sl\u00e2miyetle ge\u00e7iren ve kafas\u0131n\u0131 binler m\u00e2l\u00e2y\u00e2niyatla dolduran adamlar, bir iki haftada, hayat-\u0131 ebediyesinin anahtar\u0131 olan \u015fu kelim\u00e2t-\u0131 m\u00fcbarekenin me\u00e2l-i icm\u00e2l\u00eesini \u00f6\u011frenmemesine nas\u0131l mazur olabilirler, nas\u0131l M\u00fcsl\u00fcman olurlar, nas\u0131l “ak\u0131ll\u0131 adam” denilirler? Ve \u00f6yle heriflerin tembelliklerinin hat\u0131r\u0131 i\u00e7in o nur menbalar\u0131n\u0131n mahfazalar\u0131n\u0131 bozmak k\u00e2r-\u0131 ak\u0131l de\u011fildir.\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n Matematikte Pisagor teoremi, trigonometri, i\u015fletmede para piyasalar\u0131 repo, co\u011frafyada vadi plato, biyolojide organ, kan, doku, h\u00fccre, DNA, fermantasyon, fotosentez, miyoz b\u00f6l\u00fcnme, miyoz, mitoz b\u00f6l\u00fcnme, mitoz ve benzeri terimleri terc\u00fcme edilmedi\u011fi gibi iman ilminin kelimelerinin tam kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulmak da imkans\u0131zd\u0131r. S\u00f6zl\u00fckler yakla\u015f\u0131k manalarla doludur.<\/p>\n\n\n\n Bu lisan konusu \u00e7ok garip ve enteresan bir sahad\u0131r. Bedi\u00fczzaman i\u00e7in \u015f\u00f6yle bir hat\u0131ra nakledilir:<\/p>\n\n\n\n Kamus-u Okyanus\u2019u B\u00e2b\u00fc\u2019s-Sin\u2019e kadar h\u0131fzetti. Ne fikre binaen ‘Kamus’u h\u0131fzetti\u011fi soruldu\u011funda, ‘Kamus, her kelimenin ka\u00e7 manaya geldi\u011fini yaz\u0131yor. Ben de bunun aksine olarak, her manaya ka\u00e7 kelime kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir bir kamus v\u00fccuda getirmek merak\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fcm.’ cevab\u0131nda bulundu<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n Bir fizik\u00e7i \u015furada fizi\u011fe dair yazsa \u00e7izse, al\u0131k al\u0131k bakar izler fazla bir \u015fey anlamay\u0131z. Nas\u0131l ki senelerce okuyup dinledi\u011fimiz halde y\u00fczlerce re\u00e7eteye ra\u011fmen doktor lisan\u0131ndan anlamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi. Zira her ilmin kendisine mahsus dili var, hususi kavramlar\u0131 var. Bir marangozun yan\u0131nda i\u015fe girsek, getirmemizi isteyece\u011fi alet edevat\u0131n baz\u0131lar\u0131n\u0131 hi\u00e7 duymam\u0131\u015f\u0131zd\u0131r; muhasebenin, spor dallar\u0131n\u0131n, en basit bir sahan\u0131n bile \u00f6zel bir dili ve kavramlar\u0131 var. \u0130nsanlar bu dil ve kavramlar\u0131 \u00f6\u011frenerek gelmiyorlar bu d\u00fcnyaya. Kim bir i\u015fle ziyade u\u011fra\u015fsa o i\u015fte ba\u015fkalar\u0131na k\u0131yasen daha mahir olur. \u015eimdi desek ki, herkes bu alanlara ait b\u00fct\u00fcn kavramlar\u0131, kelimeleri iptal edecek\u2026 Bu do\u011fru da de\u011fil m\u00fcmk\u00fcn de de\u011fil. \u00d6yle ise, hangi sahaya ihtiyac\u0131m\u0131z varsa onun hususi lisan\u0131yla ilgilenmemiz o sahaya vak\u0131f olmam\u0131z i\u00e7in birinci \u015fartt\u0131r. Bilenler u\u011fra\u015f\u0131p \u00e7al\u0131\u015fanlard\u0131r. Ben bir muhasibin kar\u015f\u0131s\u0131nda maliye ve muhasebe gibi alanlarda konu\u015fmaya kalksam cehaletim s\u0131r\u0131t\u0131r hemen. Hele konu Cenab-\u0131 Hakk\u0131n \u00e2lemde sergiledi\u011fi sanat\u0131 ve eserleri olursa, bunu darac\u0131k k\u0131s\u0131r kelimelerle izah ne m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr ne de yak\u0131\u015f\u0131k al\u0131r. Muhte\u015fem bir defineyi tan\u0131t\u0131rken 3-5 kelimeyle \u201cya Hu i\u015fte bu bir hazinedir\u201d demek, o hazineyi tarife yeter mi ?<\/p>\n\n\n\n Bir \u0131rka nefretten beslenen \u0131rk\u00e7\u0131 ideolojik ezberlerle meseleye yakla\u015fanlar\u0131n, dil konusunun nas\u0131l bir define anahtar\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rmeleri, anlamalar\u0131, idrak etmeleri asla m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Sorgulama cesareti ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fcnden mahrum fanatiklere lisan konusunun manevi-k\u00fclt\u00fcrel kodlar\u0131m\u0131z\u0131 ate\u015fleme vazifesi g\u00f6rece\u011fini, anlama kapasitemizi b\u00fcy\u00fct\u00fcp g\u00fc\u00e7lendirece\u011fini, g\u00f6zlemlerimizdeki g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kalitesini \u00e7ok fazla art\u0131raca\u011f\u0131n\u0131; bilgi d\u00fcnyam\u0131z\u0131n hacmini o kelimelerle alabildi\u011fine b\u00fcy\u00fctece\u011fimizi anlatma zorlu\u011fu ya\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n\n\n\n Frans\u0131zca-Almanca-\u0130ngilizce kelimelerle dopdolu tabelalar ve firma isimleri olan \u00fclkemizde, lisan konusunda pompalanan tek nefret adresi Arap\u00e7ad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bunun da elbette tarih\u00e7esi ve sebepleri var ve bu da ayr\u0131 bir fas\u0131l, ayr\u0131 bir konu.<\/p>\n\n\n\n Bu giri\u015fi \u015fu sebeple yapt\u0131m, di\u011fer lisanlara g\u00f6sterilen tahamm\u00fcl\u00fc, Arap\u00e7a de\u011fil de \u00f6zellikle Kur\u2019an kelimelerinin yayg\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u0130slami-imani hakikatlerin anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 sohbetlere de g\u00f6stermek isteyenler varsa\u2026 Eskimez lisan\u0131n\u0131za sahip \u00e7\u0131k\u0131n, muhafaza edin ve hayat\u0131n\u0131zda s\u00fcrekli kullan\u0131p canland\u0131r\u0131n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u0130lah, Mabud, Tanr\u0131, H\u00fcda, Allah gibi kelimelerin anlam\u0131, s\u00f6zl\u00fck tak\u0131nt\u0131l\u0131 olarak bakarsak darac\u0131k ve tek yap\u0131da olur. Halbuki her birisinin \u201ctap\u0131n\u0131lan\u201d anlam\u0131n\u0131n yan\u0131nda birbirinden farkl\u0131…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":572,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-571","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-muhtelif-konular","entry","simple"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/571","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=571"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/571\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":915,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/571\/revisions\/915"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/572"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=571"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=571"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=571"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}