{"id":595,"date":"2026-01-21T14:11:28","date_gmt":"2026-01-21T14:11:28","guid":{"rendered":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/?p=595"},"modified":"2026-01-21T14:11:29","modified_gmt":"2026-01-21T14:11:29","slug":"musteri-nazari-ve-gayretsizlik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/?p=595","title":{"rendered":"M\u00fc\u015fteri Nazar\u0131 ve Gayretsizlik"},"content":{"rendered":"\n<p>Zihnimi hep me\u015fgul eden bir konudur. Neden M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu deh\u015fetli zul\u00fcmler kar\u015f\u0131s\u0131nda, dinine, iman\u0131na, Peygamberine, Allah\u2019\u0131na, Kitab\u0131na kar\u015f\u0131 sergilenen a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda duyars\u0131z kal\u0131p, kendisine veya siyasi ya da tarihi liderine d\u00f6n\u00fck tav\u0131rlara ise \u015fiddetle kar\u015f\u0131 koyar. Bu \u00f6nem s\u0131ralamas\u0131 nedendir?<\/p>\n\n\n\n<p>Elbette bir\u00e7ok sebep say\u0131labilir. A\u015fa\u011f\u0131da ifade etmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m hususlar da o sebeplere d\u00e2hil edilebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>NAZAR ve TAHK\u0130K<\/p>\n\n\n\n<p>Herhangi bir meseleyi anlama faaliyeti esnas\u0131nda dima\u011fda farkl\u0131 mertebeler olu\u015fur. Bu mertebeler birbiriyle kar\u0131\u015f\u0131kt\u0131r ve her birinin h\u00fckm\u00fc de farkl\u0131 olur. Bilgi g\u00f6z veya kulak penceresinden i\u00e7eriye al\u0131n\u0131r. Evvela hayal edilir. Sonra tasavvur yani zihinde \u015fekillendirme, tasarlama. Sonra hat\u0131rlama, hat\u0131ra getirme; zihin yararak anlama; ak\u0131l erdirme. Sonra tasdik yani do\u011frulama merhalesi. Sonra kesin \u015fekilde inanma. Sonra taraftar olu\u015f. Sonra itikad yani inan\u00e7 gelir. \u0130tikad\u0131n sevk etti\u011fi hal ba\u015fkad\u0131r, taraftarl\u0131\u011f\u0131n ba\u015fkad\u0131r. Her birinden farkl\u0131 bir hal \u00e7\u0131kar. Mesela itikad mertebesine gelmi\u015fse, buradan sa\u011flam bir duru\u015f \u00e7\u0131kar. Sadece taraftarl\u0131k mertebesinde ise bunun d\u0131\u015fa yans\u0131mas\u0131 taassup, k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne ba\u011fl\u0131l\u0131k olur.<\/p>\n\n\n\n<p>Necib Faz\u0131l\u2019\u0131n \u201cham yobaz, kaba softa\u201d ve Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n \u201cdinde hassas, muhakeme-i akliyede noksan\u201d tabirlerini hat\u0131rlayal\u0131m\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Tam mutmain olup kesin \u015fekilde inanma mertebesinde emre uyup boyun e\u011fer.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte herhangi bir konu insan\u0131n dima\u011f\u0131nda hangi mertebede ise davran\u0131\u015f\u0131 da ona uygun mahiyette olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ruh bu d\u00fcnyay\u0131 g\u00f6z penceresinden g\u00f6r\u00fcr. G\u00f6ren g\u00f6z de\u011fil ruhtur. \u00c7e\u015fitli isimlerle and\u0131\u011f\u0131m\u0131z ba\u015fka g\u00f6zler de vard\u0131r, basiret g\u00f6z\u00fc gibi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayn\u0131 meseleye dalalet g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcyle bakan ba\u015fka netice \u00e7\u0131kart\u0131r, iman d\u00fcrb\u00fcn\u00fcyle bakan farkl\u0131 neticeye ula\u015f\u0131r. Mesela, \u00f6l\u00fcm ve ecel ehl-i&nbsp;dal\u00e2letin&nbsp;nazar\u0131nda&nbsp;b\u00fct\u00fcn sevdiklerinden ebedi bir ayr\u0131l\u0131\u015ft\u0131r. Ruhu her daim mengeneyle s\u0131k\u0131l\u0131yor gibi azab i\u00e7indedir. \u0130man g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcyle bakan ise, \u00f6l\u00fcm\u00fc berzah \u00e2lemine, \u00e2lem-i bek\u00e2ya \u00f6nden giden ahbaplara&nbsp;kavu\u015fman\u0131n giri\u015f kap\u0131s\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcr, ferahlar.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Bir de m\u00fc\u015fteri nazar\u0131 denilen bak\u0131\u015f vard\u0131r ki o da iki t\u00fcrl\u00fcd\u00fcr. Birisi al\u0131nan mal\u0131n kalitesini tam anlamak i\u00e7in derinlemesine tahkik etmek, di\u011feri ise malda illa kusur, ay\u0131p ve \u00f6z\u00fcr bulabilmek i\u00e7in didik didik etmektir.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fc\u015fteri nazar\u0131, tevhide bakarken bize b\u00fct\u00fcn k\u00e2inatta tefekk\u00fcr seyahati yapt\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nsanlar \u015firk ve k\u00fcfre ise etrafl\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar, detayl\u0131 tahkikler neticesi bilerek ve isteyerek de\u011fil, ya bir inat, ya taassup, ya aileyi taklid, ya azametli meseleleri anlayamamak, ya pe\u015fin h\u00fck\u00fcm, ya cehalet gibi sebeplerle, k\u00f6rl\u00fck ve duyars\u0131zl\u0131kla d\u00fc\u015f\u00fcyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p>HAL\u0130M\u0130Z<\/p>\n\n\n\n<p>Ashab\u0131n Resul-i Ekrem (asm.) Efendimize bir \u015fey s\u00f6yleyecekleri zaman ilk c\u00fcmleleri \u201c<strong>Anam babam sana feda olsun Ey Allah&#8217;\u0131n Resul\u00fc!<\/strong>\u201d d\u00fcr. Sonra meramlar\u0131 neyse onu s\u00f6ylerler. Sahabenin iman\u0131n doruklar\u0131nda olduklar\u0131n\u0131 \u015fu tek c\u00fcmle bile g\u00f6steriyor. Bu c\u00fcmleyi s\u00f6yleyebilmek ve manas\u0131na uygun bir hayat ya\u015fayabilmek her babayi\u011fidin harc\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n<p>Saadet asr\u0131n\u0131n \u00fczerinden u\u00e7arak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman dilimine gelip bak\u0131yoruz, g\u00f6r\u00fcyoruz ki, Kur\u2019an yak\u0131l\u0131yor, bizim M\u00fcsl\u00fcman\u0131n g\u00fcndeminde ise fanatik taraftar\u0131 oldu\u011fu kul\u00fcple alakal\u0131 k\u0131yl \u00fc kal\u2026 \u0130slama her platformda her dakika hakaretler ediliyor, bizimki h\u00fck\u00fcmete laf sokman\u0131n derdinde\u2026 Namazla istihza videolar\u0131 furya halinde yay\u0131l\u0131yor, bizim vatanda\u015f emlak veya ara\u00e7 sat\u0131\u015f\u0131yla ilgili piyasa ara\u015ft\u0131rmas\u0131yla me\u015fgul. \u0130nan\u00e7lar\u0131m\u0131zla alakal\u0131 her bir de\u011fere her g\u00fcn sata\u015f\u0131yor, istihza ediyor, a\u015fa\u011f\u0131l\u0131yorlar; bizim M\u00fcsl\u00fcman \u0130slama yap\u0131lan b\u00fct\u00fcn sald\u0131r\u0131lara kararg\u00e2h olan partinin g\u00fczellemesini yapmay\u0131 tercih ediyor\u2026 Lgbt savunucusu malum partinin zab\u0131talar\u0131 \u0130lahi s\u00f6yleyen gruba zab\u0131talar\u0131yla m\u00fcdahale ediyor; ayn\u0131 parti dev platformlar kurarak noel kutlamalar\u0131 yap\u0131yor; kabir ba\u015f\u0131nda saz \u00e7alarak \u00f6l\u00fclerini g\u00f6merek, yine kabir ba\u015f\u0131nda rak\u0131 i\u00e7erek adeta de\u011ferlerimize meydan okuyorlar ama bizimkini alakadar etmiyor. Hazret-i Peygambere, han\u0131mlar\u0131na, sahabelerine a\u011fza al\u0131nmad\u0131k iftiralarla sald\u0131r\u0131yorlar ama bizim M\u00fcsl\u00fcman asla \u00f6fkelenmiyor, tepki vermiyor, g\u00fcndemine bile sokmuyor b\u00fct\u00fcn bu a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k sald\u0131r\u0131lar\u0131\u2026 Futbol tak\u0131m\u0131n\u0131n ba\u015fkan\u0131n\u0131n uyu\u015fturucu ve cinsel sapk\u0131nl\u0131kla alakal\u0131 dosyalar\u0131 savc\u0131l\u0131\u011f\u0131n konusu oluyor ama haber olarak dahi payla\u015fam\u0131yorsun \u00e7\u00fcnk\u00fc o M\u00fcsl\u00fcman sert kar\u015f\u0131l\u0131k veriyor, babas\u0131n\u0131 savunur gibi savunuyor.. Nas\u0131l M\u00fcsl\u00fcmans\u0131n arkada\u015f sen ? Araban \u00e7izilse ortal\u0131\u011f\u0131 aya\u011fa kald\u0131r\u0131rs\u0131n ama ebedi \u00f6mr\u00fcnle alakal\u0131 m\u00fccadelelerde yoksun. Gazze adl\u0131 \u00fclkenin 2 y\u0131la yak\u0131nd\u0131r s\u00fcren mezbahaya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcne, hemen her g\u00fcn b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n izledi\u011fi vah\u015fi katliamlara kay\u0131ts\u0131z kal ama partinin h\u0131rs\u0131z\u0131 i\u00e7in sokaklara d\u00f6k\u00fcl\u2026 Saymakla bitmez. Adeta Allah\u2019\u0131n dinini m\u00fcdafaa Allah\u2019a havale edilmi\u015f gibi\u2026 Halbuki, merhum Necib Faz\u0131l\u2019\u0131n \u015fu me\u015fhur m\u0131sralar\u0131, kemal mertebeyi ne g\u00fczel tasvir etmi\u015f: \u201cM\u00fcjdecim, Kurtar\u0131c\u0131m, Efendim, Peygamberim; Sana uymayan \u00f6l\u00e7\u00fc, hayat olsa teperim!\u201d Bu tasvirdeki M\u00fcsl\u00fcman modeli ile adeta hi\u00e7 alakam\u0131z kalmam\u0131\u015f.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00dc\u2019\u2019M\u0130NCE BAKI\u015e<\/p>\n\n\n\n<p>Abdestin farz\u0131n\u0131n 4 rek\u00e2t oldu\u011funu veya Rik\u00e2z ile alakal\u0131 ilmihal bilgilerini her g\u00fcn 24 saat binlerce defa tekrar etsek kuvve-i iman\u0131m\u0131zda bir de\u011fi\u015fiklik olmaz. Bu gibi muamelat bilgileri bir kere \u00f6\u011frenilse, bilinmiyorsa da en yak\u0131n caminin hocas\u0131na bir kere sorulsa k\u00e2fidir. Ama Cenab-\u0131 Hakk\u0131n kudreti, ilmi, ul\u00fbhiyeti, rub\u00fbbiyeti, m\u00e2likiyeti, samediyeti, ehadiyeti gibi marifetullaha d\u00f6n\u00fck alanda ne kadar yo\u011funla\u015f\u0131lsa azd\u0131r ve insan\u0131 imani, \u0130slami, insani hususlarda aksiyona sevk edecek ve istikamette sabit tutacak, kemalat\u0131n bur\u00e7lar\u0131na kanatland\u0131racak amil de budur. Buna k\u0131saca tahkik-i iman diyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcsl\u00fcman olmak isteyen ve \u0130slam\u0131 hi\u00e7 bilmeyen birisine ilk olarak mal\u0131n\u0131n \u015fu kadar\u0131n\u0131 zek\u00e2t olarak vereceksin denilse, \u201chop, noluyo mal\u0131m\u0131 niye vereyim arkada\u015f\u201d diye tepki verir elbette. Ama ona k\u00e2inat\u0131n Rabbini lay\u0131\u011f\u0131yla tan\u0131t\u0131p, hayat\u0131n, iman\u0131n, insan\u0131n hakikatini kavramas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131ktan sonra onun g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak k\u0131t\u2019alar dola\u015f\u0131p fakir fukara aramas\u0131na \u015fahit olursunuz.<\/p>\n\n\n\n<p>Adam Hac\u0131 ama Kabe-i Muazzama\u2019da \u0130slam\u0131n en \u015ferir d\u00fc\u015fman\u0131na dualar ediyor\u2026 Ki\u015fi ba\u015fkalar\u0131na \u0130slami sohbetler veriyor ama Allah d\u00fc\u015fman\u0131 en az\u0131l\u0131 kefereleri bu millete sevdirmek i\u00e7in \u00e7\u0131rp\u0131n\u0131yor. Bu tenakuzlar\u0131n halli elbette&nbsp;do\u011fru&nbsp;\u0130sl\u00e2miyeti b\u00fct\u00fcn h\u00fccrelerimize kadar emerek ve \u0130sl\u00e2miyete l\u00e2y\u0131k&nbsp;do\u011frulu\u011fu ve&nbsp;istikameti hayat\u0131m\u0131za h\u00e2kim k\u0131larak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Kur\u2019an yapraklar\u0131na, bakkal\u0131n yumurtalar\u0131 sard\u0131\u011f\u0131 ambalaj ka\u011f\u0131d\u0131ndan farkl\u0131 bir kudsiyeti oldu\u011fu idrakiyle bakmay\u0131 sa\u011flayacak olan husus iman dersleridir.<\/p>\n\n\n\n<p>Hayat\u0131n her meselesi ve vak\u0131as\u0131na iman penceresinden bakabilmek en m\u00fchim meselemizdir.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zihnimi hep me\u015fgul eden bir konudur. Neden M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu deh\u015fetli zul\u00fcmler kar\u015f\u0131s\u0131nda, dinine, iman\u0131na, Peygamberine, Allah\u2019\u0131na, Kitab\u0131na kar\u015f\u0131 sergilenen a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda duyars\u0131z kal\u0131p,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":596,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-595","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-muhtelif-konular","entry","simple"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/595","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=595"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/595\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":597,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/595\/revisions\/597"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/596"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=595"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=595"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=595"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}