Mutasavv\u0131f ve b\u00fcy\u00fck bir \u00e2lim olan Muhyiddin-i Arab\u00ee, M\u00fcfessir ve bilim adam\u0131 olan Fahreddin R\u00e2z\u00ee’ye mektup yazm\u0131\u015f ve demi\u015f ki: “Allah’\u0131 bilmek, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmenin gayr\u0131d\u0131r.”<\/p>\n\n\n\n
Bu b\u00fcy\u00fck zat\u0131n neden b\u00f6yle yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n\n\n\n
Bize denilse ki Dede Korkut\u2019u biliyor musunuz ? Elbette cevab\u0131m\u0131z evet olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Devam etseler, \u201cpeki ya \u0130mam Gazali\u2019yi, Ebu Hanife\u2019yi, Sultan Alpaslan\u2019\u0131, Muhammed Sultan Fatih\u2019i, Ak\u015femseddin\u2019i, Somuncu Baba\u2019y\u0131 ?\u201d Bunlara da cevab\u0131m\u0131z ayn\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Ya ard\u0131ndan da \u015f\u00f6yle sorsalar: \u201cBu zatlar\u0131 tan\u0131yor musunuz, g\u00f6rd\u00fcn\u00fcz m\u00fc hi\u00e7, ne kadar tarif edebilirsiniz?\u201d<\/p>\n\n\n\n
Elbette \u201chay\u0131r\u201d cevab\u0131m\u0131z\u0131n ard\u0131ndan, bilmek, tan\u0131mak ve bunlara benzer kelimelerin tamam\u0131 zihnimizde soru i\u015faretleriyle dola\u015f\u0131yor olacak.<\/p>\n\n\n\n
\u0130spanya adl\u0131 bir \u00fclkenin varl\u0131\u011f\u0131ndan haberdar\u0131z ama ne gittik ne de g\u00f6rd\u00fck. Varl\u0131\u011f\u0131na dair bir ku\u015fkumuz da yok. Lakin birisi bizi bir vas\u0131ta ile g\u00f6t\u00fcr\u00fcp de i\u015fte buras\u0131 \u0130spanya diye Kanada\u2019n\u0131n k\u0131y\u0131lar\u0131na b\u0131raksa kand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 anlayamay\u0131z.<\/p>\n\n\n\n
Bir \u015feyin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmek yani ondan haberdar olmak ile mahiyetini bilmek farkl\u0131 \u015feyler demek ki.<\/p>\n\n\n\n
Daha evvel ismini duymu\u015f oldu\u011fumuz Genelkurmay Ba\u015fkan\u0131m\u0131zla tan\u0131\u015ft\u0131k diyelim. Bizzat g\u00f6rmekle ona dair bilgimiz de artm\u0131\u015f oldu. Oturup beraber yemek yedik, \u00e7ay i\u00e7tik, biraz spor yapt\u0131k, sonra uzun uzun sohbet ettik, daha sonra evine davet edildik, ev ahalisiyle de tan\u0131\u015ft\u0131k, giderken arac\u0131 o s\u00fcrd\u00fc \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcne de \u015fahit olduk. Sonra onun k\u00f6y\u00fcne gittik, bununla yetinmeyip \u00f6\u011fretmenleri, akrabalar\u0131, arkada\u015flar\u0131yla da tan\u0131\u015ft\u0131k, onu onlardan da dinledik vesaire. Onunla hayat\u0131n hangi alan\u0131na dair temas\u0131m\u0131z ve alakam\u0131z olduysa o kadar daha tan\u0131m\u0131\u015f olduk.<\/p>\n\n\n\n
\u015eimdi d\u00f6n\u00fcp bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ismini duydu\u011fumuz bilme mertebesi ile son a\u015famadaki bilme mertebesine ayn\u0131 diyebilir miyiz ?<\/p>\n\n\n\n
Ate\u015f diye bir varl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nce duyduk, sonra duman\u0131n\u0131 izleyerek gelip kar\u015f\u0131s\u0131na ge\u00e7tik, seyrederek narlanm\u0131\u015f alevleri g\u00f6rd\u00fck, elimizi ate\u015fe tutarak bizzat hissettik. Her bir kademede ate\u015fin varl\u0131\u011f\u0131 ve mahiyetine dair bilgimiz, kanaatimiz farkl\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u015fte iman\u0131n da b\u00f6yle bir \u00e7ekirdekten hurma a\u011fac\u0131 haline geli\u015fe kadar \u00e7ok mertebeleri var.<\/p>\n\n\n\n
Delile ve ara\u015ft\u0131rmaya dayanmayan iman mertebesine taklidi iman deniliyor.<\/p>\n\n\n\n
Bu mertebede kand\u0131r\u0131lma riski var.<\/p>\n\n\n\n
Allah\u2019\u0131n isim ve s\u0131fatlar\u0131n\u0131 k\u00e2inattaki tecellilerini okuyarak, Rab ve \u0130lah olu\u015funun imza, m\u00fch\u00fcr, delil ve alametlerini g\u00f6rerek, her varl\u0131ktan Allah\u2019\u0131 tan\u0131tan pencereler a\u00e7an, o pencerelerden bu tecellileri seyreden mertebeye de tahkik-i iman deniliyor.<\/p>\n\n\n\n
\u015eeytan bu mertebedeki bir iman\u0131 ne sarsabiliyor ne \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015f\u00fcrebiliyor.<\/p>\n\n\n\n
D\u00fc\u015f\u00fcnelim, ordumuzun silahlar\u0131 konusunda uzmanl\u0131k derecesinde bilgimiz var sayal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n
Bir silah deposuna girdik, mevcut silahlar\u0131m\u0131z\u0131n aras\u0131na mesela Rus yap\u0131m\u0131 bir silah kar\u0131\u015ft\u0131rsalar hemen onun bize ait olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etmez miyiz ?<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u015fte \u015firk ve k\u00fcf\u00fcr de b\u00f6yle s\u0131z\u0131yor insan\u0131n kalbine.<\/p>\n\n\n\n
Bilmeyeni \u00e7ok kolay aldat\u0131yor \u015feytan ve aldananlar da Allah\u2019\u0131n fillerini, kudretini, tecellilerini sebeplerden biliyor \u015firke d\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n
Bunu kuru bilgi olarak da anlamamak laz\u0131m zira yeme\u011fin mideye girip oradan v\u00fccudun b\u00fct\u00fcn di\u011fer yerlerine muntazam bir da\u011f\u0131l\u0131m periyodu izlemesi gibi, bu tarz ilim de akla girer ve oradan derecesine g\u00f6re ruh, kalb, s\u0131r ve di\u011fer ince hisler ve kabiliyetlere da\u011f\u0131larak oralar\u0131 da besler.<\/p>\n\n\n\n
Kur\u2019an iman\u0131n mertebelerine ayetleriyle i\u015faret edip haber veriyor. Birka\u00e7 ayeti misal verelim:<\/p>\n\n\n\n
\u0130manlar\u0131na iman kats\u0131nlar<\/strong> diye m\u00fcminlerin kalplerine g\u00fcven indiren O’dur. (Fetih: 4);<\/p>\n\n\n\n \u0130nsanlar onlara: “D\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131z size kar\u015f\u0131 ordu toplad\u0131, onlardan korkun.” dediklerinde, bu, onlar\u0131n iman\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131 <\/strong>(Al-i \u0130mran: 173);<\/p>\n\n\n\n Ger\u00e7ek m\u00fcminler ancak o m\u00fcminlerdir ki, Allah an\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman y\u00fcrekleri \u00fcrperir, \u00e2yetleri okundu\u011fu zaman imanlar\u0131n\u0131 artt\u0131r\u0131r<\/strong>. Ve bunlar yaln\u0131zca Rablerine tevekk\u00fcl ederler. (Enfal: 2);<\/p>\n\n\n\n M\u00fcminler, ahzab\u0131 (d\u00fc\u015fman birliklerini) g\u00f6rd\u00fckleri zaman: “\u0130\u015fte bu, Allah’\u0131n ve Resul\u00fc’n\u00fcn bize vaad etti\u011fi \u015feydir. Allah ve Resul\u00fc do\u011fru s\u00f6yledi.” dediler. Bu onlar\u0131n iman\u0131n\u0131<\/strong> ve teslimiyetini art\u0131rmaktan ba\u015fka bir \u015fey yapmad\u0131. (Ahzab: 22)<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fte Muhyiddin-i Arab\u00ee hazretleri, Fahreddin-i R\u00e2z\u00ee\u2019 ye mektubundaki c\u00fcmlesiyle bu \u00f6nemli farklar\u0131 ihtar ediyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Mutasavv\u0131f ve b\u00fcy\u00fck bir \u00e2lim olan Muhyiddin-i Arab\u00ee, M\u00fcfessir ve bilim adam\u0131 olan Fahreddin R\u00e2z\u00ee’ye mektup yazm\u0131\u015f ve demi\u015f ki: “Allah’\u0131 bilmek, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmenin gayr\u0131d\u0131r.”…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":80,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-76","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-muhtelif-konular","entry","simple"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":78,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions\/78"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/80"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kenankilicaslan.web.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}